Renovatie en onderhoud in Vlijmen

Een lang dorp met huizen uit elke periode

Vlijmen is een langgerekt dorp. Het oudste deel is het lint: huizen en voormalige boerderijen langs de oude wegen, dicht op de straat en met een diepe kavel erachter. Dat lint hoort bij de Langstraat. Daarachter zijn de wijken gebouwd. Vliedberg ontstond vanaf de jaren vijftig, in de decennia daarna kwamen er buurten bij en met Geerpark heeft het dorp een wijk van de laatste jaren.

Voor een verbouwing betekent dit dat bijna elk bouwjaar voorkomt. En het bouwjaar bepaalt wat je achter de afwerking aantreft. Daarom is de eerste vraag bij een klus in Vlijmen niet wat er moet komen, maar wat er nu zit.

Huizen aan het lint: aangebouwd, uitgebouwd en doorgebroken

Een huis aan een oude weg is zelden in één keer gebouwd. Eerst stond er het voorhuis. Later kwam er een keuken achter, dan een bijkeuken, een serre of een verdieping op de aanbouw. Elke generatie bouwde met de materialen van dat moment.

Bij een renovatie kom je dat tegen:

• Hoogteverschillen in de vloer op de plek waar oud en nieuw aan elkaar zitten.
• Wanden van verschillende opbouw. Massief metselwerk in het voorhuis, een spouwmuur of houten regelwerk in de aanbouw.
• Leidingen die een omweg maken, omdat ze steeds zijn verlengd in plaats van opnieuw gelegd.
• Een dragende wand waar je hem niet verwacht. De oude achtergevel staat vaak nog midden in het huis.

Wie zo’n huis in één keer wil rechttrekken, heeft het over een verbouwing waarbij de indeling op de schop gaat. Voor een doorbraak in een dragende wand is een berekening van een constructeur nodig. Regel die vroeg, want de rest van de planning hangt eraan.

Naoorlogse wijken: degelijk gebouwd, krap ingedeeld

De woningen in Vliedberg en in de buurten uit dezelfde tijd zijn stevig gebouwd, maar ingedeeld naar de gewoonten van toen. De keuken is een aparte, smalle ruimte. De badkamer is klein, en vaak is er sinds de bouw één keer een nieuwe laag tegels overheen gezet.

De meeste vragen gaan hier over die twee ruimtes. Wie de badkamer opnieuw laat indelen en betegelen, begint met de afvoer. De plaats van de standleiding bepaalt waar een douche of toilet kan komen zonder kunstgrepen. Zet niet nog een laag over de oude tegels heen. Laat alles teruggaan naar de kale wand, zodat de afdichting achter de nieuwe tegels klopt.

Bij de keuken staat de wand naar de woonkamer ter discussie. Gaat die open, dan verandert de hele benedenverdieping. De vloer moet doorlopen, het plafond wordt één vlak en de radiator krijgt een andere plek. Pas daarna is het zinvol om de nieuwe keuken te laten plaatsen.

Van enkel glas naar isolatieglas

In oudere woningen zit soms nog enkel glas, of dubbel glas van de eerste generatie. Het kozijn zelf is dan vaak nog goed. Oud glas vervangen door isolatieglas kan in veel gevallen zonder een nieuw kozijn.

Drie dingen om te weten:

1. De sponning moet diep genoeg zijn. Is die te ondiep, dan wordt hij uitgefreesd of komt er een dunnere isolatieruit in.
2. Isolatieglas is zwaarder. Een draaiend raam krijgt meer te dragen, dus scharnieren en sluiting worden nagekeken.
3. Het huis wordt dichter. Tocht langs oud glas zorgde ongemerkt voor ventilatie. Zonder roosters of een andere vorm van luchtverversing slaat vocht neer op de koudste plek die overblijft.

Wordt er toch aan het kozijn gewerkt, prik dan met een schroevendraaier in de onderdorpel en de onderste hoeken. Zacht hout herstel je vóór het beglazen, niet erna. Kale en gerepareerde plekken gaan meteen in de grondverf, anders trekt er opnieuw vocht in. Hoe het lakwerk aan de binnenkant daarna wordt opgebouwd, lees je bij schilderwerk.

Nieuwbouw in Geerpark

Geerpark is opgezet als duurzame wijk. Woningen van de laatste jaren hebben vrijwel altijd vloerverwarming op lage temperatuur, en dat stelt eisen aan wat erop komt te liggen. De vloer en de ondervloer samen mogen de warmte niet tegenhouden. Een verlijmde PVC-vloer geeft warmte goed door. Bij laminaat hangt het af van de dikte en van de ondervloer.

Ook de volgorde ligt vast. De dekvloer moet droog zijn, en de vloerverwarming moet volgens een opstookschema hebben gedraaid voordat er iets wordt gelegd. Wie dat overslaat, loopt het risico dat de vloer later gaat werken.

Buiten begint een nieuwe tuin kaal. Met een schutting en een poort die op slot kan is de tuin besloten voordat de bestrating en de beplanting komen. Andersom werkt het slechter: palen zetten in een aangelegde tuin geeft schade.

Wat je vooraf kunt uitzoeken

Bij een ouder huis loont het om voor de opname wat huiswerk te doen:

• Bouwjaar en eerdere verbouwingen. Wat is er wanneer aangebouwd of vervangen? Oude bouwtekeningen zijn soms op te vragen bij de gemeente.
• Toegang tot de kavel. Is er een oprit of een achterom waar materiaal en een container kunnen staan?
• Wonen tijdens het werk. Bij een grote renovatie zijn keuken en badkamer een tijd niet bruikbaar. Bedenk waar je in die periode kookt en doucht.
• Wat blijft. Een oude vloer, paneeldeuren of een schouw die je wilt houden, bepalen hoe er gesloopt wordt.

Een showroom hebben we niet. De opname is bij jou thuis, en daar bespreken we ook materialen en kleuren. Hoe het daarna verdergaat, staat bij onze aanpak in vijf stappen.